Laatste verzorging

“Er zijn van die nachten waarin de wereld slaapt en wij op pad gaan. De telefoon gaat, en even later rijden we door stille straten, onder het zachte licht van lantaarns. Bij aankomst is er verdriet, maar ook liefde die nog in de ruimte hangt. We werken rustig en met aandacht geen haast, alleen zorg. Een hand op een schouder, een stille aanwezigheid. Soms is dat al genoeg. Wij brengen rust waar alles nog rauw is. Geven vorm aan een eerste, voorzichtig afscheid. Tijdens de nacht gaan uren voorbij zonder dat je het merkt. Dan komt langzaam het ochtendlicht. De wereld ontwaakt, vogels beginnen te zingen, en een nieuwe dag dient zich aan. Wanneer we vertrekken, blijft de familie achter in een andere stilte dan toen we kwamen. Iets zachter. Iets dragelijker. En terwijl de zon opkomt, dragen wij de verhalen van de nacht met ons mee, onzichtbaar werk, maar van onschatbare waarde.”

Dit is een fragment, -prachtig verwoord overigens-uit een werkopdracht van mijn collega Peter. Hij, samen met een team van collega’s, is bij nacht en ontij op pad gegaan na een melding van overlijden. De oudste dochter belde met ons telefoonnummer en ondanks dat het 02.51 in de nacht was, kreeg ze géén antwoordapparaat, maar in dit geval mij, aan de telefoon en ze vertelde snikkend dat haar lieve moeder was overleden. Ze klonk rustig, maar ik merkte wel dat ze geen idee had hoe nu verder. Ik probeerde rust te brengen door uit te leggen wat de vervolgstappen waren en zette de lijnen uit. Mijn collega’s Linda en Peter arriveerden binnen 40 minuten op het opgegeven adres.

Moeder lag in bed en haar 2 dochters zaten naast haar. Allebei hadden ze liefdevol een hand van moeder vast. “Ik wil er niet bij zijn hoor, als jullie haar gaan wassen en aankleden” zei de jongste dochter resoluut. “Ik twijfel nog”, fluisterde de oudste van de twee. In alle rust werden ze allebei meegenomen in de uitleg over wat er stond te gebeuren. Moeder zou thuis opgebaard worden, dus werd de laatste verzorging niet in de verzorgingsruimte van ons uitvaartcentrum, maar in haar eigen vertrouwde omgeving uitgevoerd. Mijn collega’s begonnen met hun werkzaamheden en de vraag om te helpen werd nogmaals gesteld. Niet om te forceren, maar om aan te geven hoe waardevol het kan zijn, om ook aan dat allerlaatste stukje, een heel intiem stukje zelfs, invulling te geven.

Het lievelingsblousje van moeder, werd door de jongste dochter nauwkeurig dicht geknoopt. De oudste smeerde het gezicht van haar moeder in, met de dagcrème die ze altijd gebruikte en stiftte haar moeders lippen, heel zorgvuldig met de lichtroze lippenstift die ze altijd droeg. De haren werden in het vertrouwde model gekamd en toen ze van een afstandje keken zeiden ze allebei in koor: “nagellak! ” En zo lag hun moeder opgebaard op bed, in haar lievelingskleren, haar zachtroze lippen en gelakte nagels en was ze op haar allerallermooist. Althans, volgens haar dochters. Twee dankbare dochters, die door het onzichtbare werk dat van onschatbare waarde is, nu een laatste herinnering koesteren die van onschatbare waarde is…